内容正文:
7.2.3 同角三角函数的基本关系式
新知学习 探究
1
课堂巩固 自测
2
内容
索引
新知学习 探究
PART
01
第一部分
新知学习 探究
返回导航
提示:对于表格中的几个角,同一个角的正弦与余弦的比值等于正切
(cos α≠0),正弦与余弦的平方和等于1.
新知学习 探究
返回导航
思考2 如图,设点P(x,y)是角α的终边与单位圆的交点.你能验证思考1的猜想吗?
新知学习 探究
返回导航
1
1
tan α
商
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
点拨 (1)“同一个角”有两层含义,一是“角相同”,二是对“任意”一个角(在式子有意义的前提下)关系式都成立;(2)sin2α是(sin α)2的缩写,读作“sin α的平方”,不能将sin2α写成sinα2,后者表示α2的正弦值,两者是不同的.
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
(2)已知tan α=2,求sin α和cos α的值.
新知学习 探究
返回导航
已知一个三角函数值求其他三角函数值的方法
(1)已知sin θ(或cos θ)求tan θ常用以下方法求解.
(2)已知tan θ求sin θ(或cos θ)常用以下方法求解.
新知学习 探究
返回导航
[提醒] 当角θ的范围不确定且涉及开方时,常根据三角函数值的符号问题而对角θ分区间(象限)进行讨论.
新知学习 探究
返回导航
√
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
tanα与sin α,cos α的齐次式的相互转化
(1)关于sin α,cos α的齐次式就是式子中的每一项都是关于sin α,cos α的式子且它们的次数之和相同,设为n次,将分子、分母同除以cos α的n次幂,其式子可化为关于tan α的式子,再代入求值.
(2)若无分母时,把分母看作1,并将1用sin2α+cos2α来代换,将分子、分母同除以cos2α,可化为关于tanα的式子,再代入求值.
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
已知tan α=2,计算:
(2)cos αsin α.
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
【变式探究】
(设问变式)本例条件不变,求tan α的值.
新知学习 探究
返回导航
sin θ±cos θ与sin θcos θ的关系
sin θ+cos θ,sin θ-cos θ,sin θcos θ三个式子中,已知其中一个,可以求其他两个,即“知一求二”,它们之间的关系是:(sin θ±cos θ)2=1±2sin θcos θ.
[注意] 求sin θ+cos θ或sin θ-cos θ的值时,往往先根据条件求出并利用sin θcos θ的值,进而根据sin θcos θ的符号来确定角θ的终边位置,从而确定sin θ+cos θ或sin θ-cos θ的符号.
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
三角函数式的化简技巧
(1)化切为弦,即把正切函数都化为正、余弦函数,从而减少函数名称,达到化繁为简的目的.
(2)对于含有根号的,常把根号里面的部分化成完全平方式,然后去根号达到化简的目的.
(3)对于化简含高次的三角函数式,往往借助于因式分解,或构造sin2α+cos2α=1,以降低函数次数,达到化简的目的.
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
新知学习 探究
返回导航
课堂巩固 自测
PART
02
第二部分
√
课堂巩固 自测
返回导航
√
√
课堂巩固 自测
返回导航
课堂巩固 自测
返回导航
课堂巩固 自测
返回导航
(2)证明:tan2αsin2α=tan2α-sin2α.
课堂巩固 自测
返回导航
1.已学习:同角三角函数的基本关系,利用同角三角函数的基本关系求值、化简与证明.
2.须贯通:同角三角函数的基本关系揭示了“同角不同名”的三角函数的运算规律,在化简、求值时,灵活运用“切化弦”“弦化切”的技巧,运用由部分到整体、整体代换的方法.
3.应注意:运用平方关系求值时,角α的取值范围决定三角函数值的符号.
课堂巩固 自测
返回导航
eq \a\vs4\al(学习,目标) 1.理解同角三角函数的基本关系式. 2.能正确运用同角三角函数的基本关系式进行求值、化简和证明.
思考1 观察下表,你能发现什么?
α
0
eq \f(π,6)
eq \f(π,4)
eq \f(π,3)
eq \f(π,2)
sin α
0
eq \f(1,2)
eq \f(\r(2),2)
eq \f(\r(3),2)
1
cos α
1
eq \f(\r(3),2)
eq \f(\r(2),2)
eq \f(1,2)
0
tan α
0
eq \f(\r(3),3)
1
eq \r(3)
不存在
提示:若余弦不为0,则正切等于正弦与余弦的比值,即tan α= eq \f(y,x) = eq \f(sin α,cos α) ;
因为点P在单位圆上,则由勾股定理得x2+y2=1,即sin2α+cos2α=1.
eq \a\vs4\al(一 同角三角函数的基本关系式)
1.基本关系
类别
关系式
文字表述
平方
关系
sin2α+cos2α= eq \o(□,\s\up1(1)) ____
同一个角α的正弦、余弦的平方和等于 eq \o(□,\s\up1(2)) ____
商数
关系
eq \f(sin α,cos α) = eq \o(□,\s\up1(3)) ________
(α≠kπ+ eq \f(π,2) ,k∈Z)
同一个角α的正弦、余弦的 eq \o(□,\s\up1(4)) ____等于角α的正切
2.公式变形
sin2α+cos2α=1⇒ eq \b\lc\{(\a\vs4\al\co1(sin2α=1-cos2α,,cos2α=1-sin2α,,(sinα±cos α)2=1±2sin αcos α.))
tan α= eq \f(sin α,cos α) ⇒ eq \b\lc\{(\a\vs4\al\co1(sin α=tan αcos α(α≠kπ+\f(π,2),k∈Z),,cos α=\f(sin α,tan α)(α≠\f(kπ,2),k∈Z).))
(对接教材例1)(1)已知sin α= eq \f(12,13) ,并且α是第二象限角,求cos α和tan α;
【解】 cos2α=1-sin2α=1-( eq \f(12,13) )2= eq \f(25,169) ,
又α是第二象限角,所以cosα=- eq \f(5,13) ,tan α= eq \f(sin α,cos α) =- eq \f(12,5) .
【解】 由 eq \f(sin α,cos α) =tan α=2,可得sin α=2cos α.
又sin2α+cos2α=1,故(2cosα)2+cos2α=1,解得cos2α= eq \f(1,5) .
又由tanα=2>0,知α是第一或第三象限角.
当α是第一象限角时,则cos α= eq \f(\r(5),5) , sin α= eq \f(2\r(5),5) ;当α是第三象限角时,则cos α=- eq \f(\r(5),5) , sin α=- eq \f(2\r(5),5) .
[跟踪训练1] (1)已知α为第四象限角,且tan α=- eq \f(1,2) ,则sin α=( )
A. eq \f(\r(5),5)
B.- eq \f(\r(5),5)
C. eq \f(2\r(5),5)
D.- eq \f(2\r(5),5)
解析:由题意,sin α=- eq \f(1,2) cos α,即cos α=-2sin α,又sin 2α+cos 2α=1,联立可得sin 2α= eq \f(1,5) .又α为第四象限角,则sin α=- eq \f(\r(5),5) .故选B.
(2)已知α为钝角,sin α= eq \f(\r(10),10) ,则cos α=_____________________.
解析:因为sin α= eq \f(\r(10),10) ,所以cos α=± eq \r(1-sin 2α) =± eq \f(3\r(10),10) ,因为α为钝角,所以cos α=- eq \f(3\r(10),10) .
- eq \f(3\r(10),10)
eq \a\vs4\al(二 基本关系的简单应用)
角度1 利用弦切互化求值
已知 eq \f(4sin α-2cos α,5sin α+3cos α) =1.
(1)求tan α的值;
【解】 方法一: eq \f(4sin α-2cos α,5sin α+3cos α) =1,等式左边的分子,分母同除以cos α得,
eq \f(4tan α-2,5tan α+3) =1,即5tan α+3=4tan α-2,
解得tan α=-5.
方法二:由 eq \f(4sin α-2cos α,5sin α+3cos α) =1可得4sin α-2cos α=5sin α+3cos α,即sin α=-5cos α,
所以tan α= eq \f(sin α,cos α) =-5.
【解】 2sin2α-3cos2α+sinαcos α
= eq \f(2sin2α-3cos2α+sinαcos α,sin2α+cos2α)
= eq \f(2tan2α-3+tanα,tan2α+1) = eq \f(2×(-5)2-3-5,(-5)2+1)
= eq \f(21,13) .
已知 eq \f(4sin α-2cos α,5sin α+3cos α) =1.
(2)求2sin2α-3cos2α+sinαcos α的值.
[跟踪训练2] 已知tan α=2,计算:
(1) eq \f(sin α+cos α,5cos α-2sin α) ;
解:因为tan α=2,所以 eq \f(sin α+cos α,5cos α-2sin α) = eq \f(tan α+1,5-2tan α) = eq \f(2+1,5-2×2) =3.
解:因为tan α=2,所以cos αsin α= eq \f(cos αsin α,cos 2 α+sin 2 α) = eq \f(tan α,1+tan 2 α) = eq \f(2,1+22) = eq \f(2,5) .
角度2 sin α±cos α与sin αcos α关系的应用
已知sin α-cos α= eq \f(1,5) ,α∈(0,π),求:
(1)sin αcos α的值;
【解】 由sin α-cos α= eq \f(1,5) 可得(sin α-cos α)2= eq \f(1,25) ⇒1-2sin αcos α= eq \f(1,25) ⇒sin αcos α= eq \f(12,25) .
已知sin α-cos α= eq \f(1,5) ,α∈(0,π),求:
(2)sin α+cos α的值.
【解】 由sin αcos α= eq \f(12,25) >0和α∈(0,π)可得sin α>0,cos α>0,故α∈(0, eq \f(π,2) ),故(sin α+cos α)2=sin 2α+cos 2α+2sin αcos α= eq \f(49,25) ⇒sin α+cos α= eq \f(7,5) .
解:由本例(2)可知sin α+cos α= eq \f(7,5) ,再结合已知条件sin α-cos α= eq \f(1,5) ,联立方程组,
解得sin α= eq \f(4,5) ,cos α= eq \f(3,5) ,
所以tan α= eq \f(4,3) .
[跟踪训练3] 若sin α+cos α= eq \f(1,3) ,α∈(0,π),则 eq \f(1,sin α) - eq \f(1,cos α) 的值为__________.
解析:由sin α+cos α= eq \f(1,3) ⇒(sin α+cos α)2= eq \f(1,9) ⇒sin 2α+cos 2α+2sin αcos α= eq \f(1,9) ⇒sin αcos α=- eq \f(4,9) <0,
eq \f(3\r(17),4)
又α∈(0,π),所以α∈( eq \f(π,2) ,π),
因此cos α-sin α
=- eq \r((sin α+cos α)2-4sin αcos α)
=- eq \r(\f(1,9)+\f(16,9)) =- eq \f(\r(17),3) ,
于是 eq \f(1,sin α) - eq \f(1,cos α) = eq \f(cos α-sin α,sin αcos α) = eq \f(-\f(\r(17),3),-\f(4,9)) = eq \f(3\r(17),4) .
eq \a\vs4\al(三 三角函数式的化简与证明)
角度1 三角函数式的化简
化简:
(1) eq \f(sin α,1+sin α) - eq \f(sin α,1-sin α) ;
【解】 原式
= eq \f(sin α(1-sin α)-sin α(1+sin α),(1+sin α)(1-sin α))
= eq \f(-2sin2α,1-sin2α) = eq \f(-2sin2α,cos2α) =-2tan2α.
(2) eq \f(\r(1+2sin 10°cos 10°),cos 10°+\r(1-cos210°)) ;
【解】 原式= eq \f(\r((cos10°+sin 10°)2),cos 10°+sin 10°)
= eq \f(|cos 10°+sin 10°|,cos 10°+sin 10°) =1.
(3)sin2αtanα+ eq \f(cos2α,tanα) +2sin αcos α.
【解】 原式=sin2α· eq \f(sinα,cos α) +cos2α· eq \f(cosα,sin α) +2sin αcos α
= eq \f(sin4α+cos4α+2sin2αcos2α,sinαcos α)
= eq \f((sin2α+cos2α)2,sinαcos α) = eq \f(1,sin αcos α) .
【变式探究】
(综合变式)在本例(2)中,将式子中的“10°”换成“锐角α”,化简 eq \f(\r(1+2sin αcos α),cos α+\r(1-cos2α)) .
解: eq \f(\r(1+2sin αcos α),cos α+\r(1-cos2α)) = eq \f(\r((sinα+cos α)2),cos α+\r(sin2α))
= eq \f(|sinα+cos α|,cos α+|sin α|) = eq \f(sin α+cos α,cos α+sin α) =1.
角度2 三角函数式的证明
(对接教材例5)求证: eq \f(sin α-cos α+1,sin α+cos α-1) = eq \f(1+sin α,cos α) .
【证明】 方法一:左边
= eq \f((sin α-cos α+1)(sin α+cos α+1),(sin α+cos α-1)(sin α+cos α+1))
= eq \f((sin α+1)2-cos2α,(sinα+cos α)2-1)
= eq \f(sin2α+2sinα+1-cos2α,2sinαcos α)
= eq \f(2sin2α+2sinα,2sin αcos α) = eq \f(sin α+1,cos α) =右边.
所以原等式成立.
方法二:因为(sin α-cos α+1)cos α
=sin αcos α-cos2α+cosα
=sin αcos α+cos α-(1-sin2α)
=cosα(sin α+1)-(1+sin α)(1-sin α)
=(1+sin α)(cos α-1+sin α)
=(1+sin α)(sin α+cos α-1),
且sin α+cos α-1≠0,cos α≠0,
所以 eq \f(sin α-cos α+1,sin α+cos α-1) = eq \f(1+sin α,cos α) .
证明三角恒等式常用的方法
(1)从左向右推导或从右向左推导,一般由繁到简.
(2)左右归一法,即证明左右两边都等于同一个式子.
(3)化异为同法,即针对题设与结论间的差异,有针对地变形,以消除差异.
(4)变更命题法,如要证明 eq \f(a,b) = eq \f(c,d) ,可证ad=bc或证 eq \f(d,b) = eq \f(c,a) 等.
(5)比较法,即设法证明“左边-右边=0”或“ eq \f(左边,右边) =1”.
[跟踪训练4] (1)化简: eq \f(2cos2α-1,1-2sin2α) +(1+tan2α)·cos2α.
解:原式
= eq \f(2cos2α-(sin2α+cos2α),sin2α+cos2α-2sin2α) +(1+ eq \f(sin2α,cos2α) )·cos2α
= eq \f(cos2α-sin2α,cos2α-sin2α) + eq \f(cos2α+sin2α,cos2α) ·cos2α
=1+1=2.
(2)求证: eq \f(1+2sinαcos α,sin2α-cos2α) = eq \f(tanα+1,tan α-1) .
证明:方法一:左边
= eq \f(sin2α+cos2α+2sinαcos α,sin2α-cos2α)
= eq \f((sinα+cos α)2,sin2α-cos2α) = eq \f(sinα+cos α,sin α-cos α) = eq \f(tan α+1,tan α-1) =右边.
所以原等式成立.
方法二:右边= eq \f(\f(sin α,cos α)+1,\f(sin α,cos α)-1) = eq \f(sin α+cos α,sin α-cos α)
= eq \f((sin α+cos α)2,(sin α-cos α)(sin α+cos α))
= eq \f(1+2sin αcos α,sin2α-cos2α) =左边.
所以原等式成立.
1.若α为第三象限角,则 eq \f(2sin α,\r(1-cos 2α)) 的值为( )
A.2
B.-1
C.1
D.-2
解析:因为α为第三象限角,则sin α<0,因此, eq \f(2sin α,\r(1-cos 2α)) = eq \f(2sin α,|sin α|) =
- eq \f(2sin α,sin α) =-2.故选D.
2.(多选)(教材P26练习AT1(1)改编)已知θ∈(- eq \f(π,2) , eq \f(π,2) ),且sin θ= eq \f(1,2) ,则关于θ表述正确的是( )
A.θ= eq \f(π,6)
B.cos θ=- eq \f(\r(3),2)
C.tan θ= eq \r(3)
D.tan θ= eq \f(\r(3),3)
解析:因为θ∈(- eq \f(π,2) , eq \f(π,2) ),且sin θ= eq \f(1,2) ,所以θ∈(0, eq \f(π,2) ),则θ= eq \f(π,6) ,
cos θ= eq \f(\r(3),2) ,tan θ= eq \f(\r(3),3) .故选AD.
3.(教材P26练习BT2(4)改编)已知 eq \f(sin θ+cos θ,sin θ-cos θ) =4,则tan θ=____________.
解析:因为 eq \f(sin θ+cos θ,sin θ-cos θ) =4,所以 eq \f(tan θ+1,tan θ-1) =4,解得tan θ= eq \f(5,3) .
eq \f(5,3)
4.(1)化简: eq \f(1-sin4θ-cos4θ,1+sin4θ-cos4θ) ;
解:原式= eq \f(1-(sin2θ+cos 2θ)2+2sin 2θcos 2θ,1+(sin 2θ+cos 2θ)(sin 2θ-cos 2θ))
= eq \f(2sin 2θcos 2θ,2sin 2θ) =cos 2θ.
证明:右边=tan 2α-sin 2α= eq \f(sin 2α,cos 2α) -sin 2α
=sin 2α( eq \f(1,cos 2α) -1)=sin 2α· eq \f(1-cos 2α,cos 2α) =sin 2α· eq \f(sin 2α,cos 2α)
=sin 2αtan 2α=左边,所以原等式成立.
$