内容正文:
5.4三角恒等变换
必修第
册
研课本·划重点
>>答案链接P18
知识梳理
章
Cmm:cos(a-B)=①
三角函数
C:cos(a+B)-②
和(差)角
S:sin(a-β)=③
公式
C,S,Tm都叫做差角公式:
Sm:sin(a+B)-④①
C,SA,T都叫做和角公式
tan a-tan B
T:
tan(a-B)=-
⑤
6
T:tan(a+B)=
1-tan atan B
三角恒等变换
sin2ar-2 sin acos变形
sin acos asin 2a
二倍角
=1-2sina=8
公式
cos2a-⑦
tan2a-⑨
升幂降角
sin'a=1-cos 2a
2
cos'a=1+cos 2a
辅助角公式一asinx+bcos x=+bsin(x+p),其中
b
a
sin=
6中万,cosP,6万,p叫做
变形
辅助角,p的终边过点P(a,b)
换元
公式
s1n亏=
1-cos a
2
符号由g的终边所
半角公式
=±I+cosa
2
在的象限决定
二常用结论
1.其他常见的升幂降角公式
1+cos 2a=2cos'a,1+cos a=2cos
073
回归课本
2a2sin=2in
高
2.常见变形
tan attan B=tan(a+B)(1F tan atan B);
sin
2cos 2sin
2
sin
2sin2a
sin a
2
l-cos a
tan
2
2c0s2
1+cos a'
tan
2
sin a
c052
cos
2cos
2
2sin 2
万能公式:sin2a=
2sin ccos a 2tan a
,cos2a=coa-sina1-tana
sin'a+cos'a 1+tan'a
cos'a+sin'a 1+tan'a
三
思考辨析
判断下列问题,正确的打“√”,错误的打“×”.
1
1.sin 3acos 3a=
2sin 6a.
2.cs0=2cos39-1=1-2sin29
2
3.c0s(60°-30)=c0s60°-c0s30°
4.存在实数a,B,使等式sin(a+B)=sina+sinB成立.
5.不存在实数a,使得sin2a=2sin.
快提升·练典例
>答案链接P18
考点一和差角公式及其应用
9示通法
使用和差角公式有以下几种方法:
(1)正用法,即直接使用和差角公式:
(2)换用法,即“1”的代换,如sin'a+cos2x=1,tan45o=1等;
(3)拼凑法,即通过拆项或凑项,使之可以使用和差角公式,如α=(α+B)-B,2a=(α+B)+(a-
B)等:
(4)变用法,即将和差角公式变形后使用,如tana+tanB=tan(a+B)(1-tan atan B)等.
奥圆1(1)设a,B为镜角,且血a=5
,c0sBs-310
10,则B=
(2已知(a9=e-引=-号omy-30,其中a,y为悦角,则ma
;a+
2y=
4074
因题2已知Bas(a8)=是
3π
in()-3
求sim2a的值
必修第
册
第
章
三角函
圈3求值:(15,
+2sin159:(2)-sin1670·sin223+sin2570·sim313°:
(3)sin79+cos15°·sin80
cos 7-sin 15.sin (4)tan 15+tan 30+tan 15'tan30
考点二二倍角公式及其应用
9示通法
运用二倍角公式的时候,除了直接运用公式外,还要注意二倍角公式的变形的使用,
典囫4(1)已知simx=
5,r<a
2,则an
(2)已知ae0,3
且2sin2a=4cosa-3cos3a,则cos2a=()
6.7
3
1+5
(3)【2023·新高考Ⅱ·7】已知a为锐角,cosa=
435
B1+5
35
D.1+5
8
8
4
075
回归课本
典例5求值:
高中数学
(1)c0s*15°-sim15;(2)c0s5cos5
考点三辅助角公式及其应用
9示通法
利用和(差)角公式,可将y=asin x+bcos x转化为y=Asin(x+p)
其中A=后环,amp=
的形式,
进而可以研究其性质.若有二次的形式,需要先利用二倍角降幂公式化筒,然后再求解
奥例6(1)把3cosa-33sina化成Acos(a+p)(A>0,pe(-π,m])的形式为
(2(202·清江131若3ina-inB=0,a+8=号则ma=
,c0s23=
图7已知函数)=n(2)·血(-3mx+3.
(1)求f(x)的最小正周期和图象的对称轴方程:
2当xe0
7π时,求x)的最小值和最大值
【点拨】要求函数的周期、最值以及图象的对称轴等,需要先对函数解析式进行化简,化为含有一个三角函数
名的形式,然后再研究其性质
40765π
12 ) ,k∈Z.
(3)因为 x∈ 0,
π
2
é
ë
êê
ù
û
úú ,所以 ωx+
π
4
∈ π
4
,ω·
π
2
+ π
4
é
ë
êê
ù
û
úú .
因为函数 y = 3
2
cos ωx+
π
4( ) (ω>0)在区间 0,
π
2
é
ë
êê
ù
û
úú 上单调递
减,所以 ω· π
2
+ π
4
≤π,
又 ω>0,所以 0<ω≤ 3
2
,所以 ω 的最大取值为 3
2
.
典例 6 (1) - 3
2
,3é
ë
êê
ù
û
úú (2)1 (3)
5
4
,
9
4
é
ë
êê
ù
û
úú
【解析 】 ( 1 ) 当 x ∈ 0,
π
2
é
ë
êê
ù
û
úú 时, 2x -
π
6
∈ - π
6
,
5π
6
é
ë
êê
ù
û
úú ,
sin 2x-
π
6( ) ∈ -
1
2
,1é
ë
êê
ù
û
úú ,
所以 3sin 2x-
π
6( ) ∈ -
3
2
,3é
ë
êê
ù
û
úú ,即 f(x)= 3sin 2x-
π
6( ) 在区间
0,
π
2
é
ë
êê
ù
û
úú 上的值域为 -
3
2
,3é
ë
êê
ù
û
úú .
(2)由题意得 a≠0,
当 a
>
0 时,
a+b=1,
-a+b=-3,{ 解得
a=2,
b=-1,{
此时 g(x)= -sin 2x+
π
3( ) ,其最大值为 1.
当 a
<
0 时,
a+b= -3,
-a+b= 1,{ 解得
a= -2,
b= -1,{
此时 g(x)
=
-sin ( -2x+ π3 ) ,其最大值为 1.
综上,g(x)的最大值为 1.
(3)
f(x)= cos
2x+sin
x+1 = 1-sin
2x+sin
x+1 = -sin
2x+sin
x+2,
令 t= sin
x,x∈ π
4
,
7π
6(
ù
û
úú ,则 t∈ -
1
2
,1é
ë
êê
ù
û
úú .
因为 f( t) = - t2 + t+ 2 图象的对称轴方程为 t = 1
2
,图象开口
向下,
所以 f( t) min = - -
1
2( )
2
- 1
2
+ 2 = 5
4
, f ( t) max = -
1
2( )
2
+ 1
2
+
2 = 9
4
,
所以 f( t)∈ 5
4
,
9
4
é
ë
êê
ù
û
úú ,所以 f(x)∈
5
4
,
9
4
é
ë
êê
ù
û
úú ,
所以函数 f ( x) = cos
2x + sin
x + 1 在 π
4
,
7π
6(
ù
û
úú 上的值域
为
5
4
,
9
4
é
ë
êê
ù
û
úú .
典例 7 (1)- π
6
(2) π
6
【解析】(1)
由题意得 f π
3( ) = sin
2π
3
+φ( ) = ±1,
∴ 2π
3
+φ= kπ+ π
2
(k∈Z),
∴ φ= kπ- π
6
(k∈Z) .
∵ φ∈ - π
2
,
π
2( ) ,∴ φ= -
π
6
.
(2)∵ 函数 y= 3cos(2x+φ)的图象关于点 4π
3
,0( ) 中心对称,
∴ 2×4π
3
+φ = kπ + π
2
,k∈Z,得 φ = kπ - 13π
6
,k∈Z,由此得
|φ | min =
π
6
.
5.4 三角恒等变换
【研课本·划重点】
一、知识梳理
①cos
αcos
β+sin
αsin
β ②cos
αcos
β-sin
αsin
β
③sin
αcos
β-cos
αsin
β ④sin
αcos
β+cos
αsin
β
⑤1+tan
αtan
β
⑥tan
α+tan
β ⑦cos
2α-sin
2α
⑧2cos
2α-1
⑨ 2tan
α
1-tan
2α
⑩±
1-cos
α
1+cos
α
三、思考辨析
1. √ 2. √ 3. 4. √ 5.
【快提升·练典例】
典例 1 (1)7π
4
(2) 1
7
π
4
【解析】(1)因为 α,β 为钝角,sin
α= 5
5
,cos
β= -3 10
10
,
所以 cos
α= -2 5
5
,sin
β= 10
10
,
所以 cos(α+β)= cos
αcos
β-sin
αsin
β= 2
2
>0.
又 α+β∈(π,2π),所以 α+β∈ ( 3π2 ,2π ) ,所以 α+β=
7π
4
.
(2)因为 tan(α+β)= 9
13
,tan β-
π
4( ) = -
1
3
,
所 以 tan α+
π
4( ) = tan α+β- β-
π
4( )
é
ë
êê
ù
û
úú =
tan(α+β)-tan β-
π
4( )
1+tan(α+β)tan β-
π
4( )
=
9
13
+ 1
3
1-
9
13
× 1
3
= 4
3
,
所以 tan
α= tan α+
π
4( ) -
π
4
é
ë
êê
ù
û
úú =
tan α+
π
4( ) -tan
π
4
1+tan α+
π
4( ) tan
π
4
= 1
7
.
因为 cos
γ = 3 10
10
,所以 cos
2γ = 2cos2γ - 1 = 2 × 3 10
10( )
2
-
1 = 4
5
.
又 γ 为锐角,所以 0< 2γ< π
2
,所以 sin
2γ = 1-cos22γ =
3
5
,
18
tan
2γ= sin
2γ
cos
2γ
= 3
4
,
所以 tan(α+2γ)= tan
α+tan
2γ
1-tan
αtan
2γ
=
1
7
+ 3
4
1-
1
7
× 3
4
= 1.
因为 α 为锐角,所以 0<α+2γ<π,所以 α+2γ= π
4
.
典例 2 【解】因为 π
2
<β<α<3π
4
,所以 π<α+β<3π
2
,0<α-β< π
4
.
因为 cos(α-β)= 12
13
,sin(α+β)= - 3
5
,
所以 sin ( α - β ) = 1-cos
2(α-β) =
5
13
, cos ( α + β ) =
- 1-sin
2(α+β) = -
4
5
,
所以 sin
2α = sin[(α+β) + (α-β)] = sin(α+β) cos(α-β)+
cos(α+β)sin(α-β)= -56
65
.
典例 3 【解】 ( 1) 1
2
cos
15° + 3
2
sin
15° = cos
60° cos
15° +
sin
60°sin
15° = cos(60°-15°)= cos
45° = 2
2
.
(2)-sin
167°·sin
223°+sin
257°·sin
313°
= - sin ( 180° - 13°) sin ( 180° + 43°) + sin ( 180° + 77°) ·
sin(360°-47°)
= sin
13°sin
43°+sin
77°sin
47° = sin
13°sin
43°+cos
13°cos
43°
= cos(43°-13°)= cos
30° = 3
2
.
( 3) sin
7°+cos
15°·sin
8°
cos
7°-sin
15°·sin
8°
= sin(15°-8°)+cos
15°·sin
8°
cos(15°-8°)-sin
15°·sin
8°
=
sin
15°·cos
8°
cos
15°·cos
8°
= tan
15° = tan ( 45° - 30°) =
tan
45°-tan
30°
1+tan
45°·tan
30°
=
1-
3
3
1+
3
3
= 2- 3 .
(4)tan
15°+tan
30°+tan
15°tan
30°
= tan(15°+30°)(1-tan
15°tan
30°)+tan
15°tan
30°
= 1-tan
15°tan
30°+tan
15°tan
30° = 1.
典例 4 (1)-2 (2)C (3)D
【解析】(1)∵ π<α<3π
2
,sin
α= - 4
5
,
∴ cos
α= - 3
5
,且 π
2
< α
2
<3π
4
,
∴ sin α
2
= 1-cos
α
2
= 2 5
5
,cos α
2
= - 1+cos
α
2
= - 5
5
,
∴ tan
α
2
=
sin
α
2
cos
α
2
= -2.
(2)因为 α∈ 0,
π
3( ) ,所以 cos
α≠0,0<sin
α< 3
2
.
因为 2sin
2α= 4cos
α-3cos3α,
所以 4sin
αcos
α= 4cos
α-3cos3α,
所以 4sin
α= 4-3cos2α= 4-3(1-sin2α),
解得 sin
α= 1
3
或 sin
α= 1(舍),
则 cos
2α= 1-2sin2α= 1-2× 1
9
= 7
9
. 故选 C.
(3)cos
α= 1-2sin2 α
2
= 1+ 5
4
,∵ α 为锐角,
∴ sin
α
2
= 3- 5
8
= ( 5 -1)
2
16
= 5 -1
4
. 故选 D.
典例 5 【解】 ( 1) cos415° - sin415° = ( cos215° - sin215°) ·
(cos215°+sin215°)= cos215°-sin215° = cos
30° = 3
2
.
( 2 ) cos π
5
cos 2π
5
=
2sin
π
5
cos
π
5
cos
2π
5
2sin
π
5
=
sin
2π
5
cos
2π
5
2sin
π
5
=
sin
4π
5
4sin
π
5
=
sin
π
5
4sin
π
5
= 1
4
.
典例 6 (1)6cos (α+ π3 ) (2)
3 10
10
4
5
【解析 】 ( 1 ) 3cos
α - 3 3 sin
α = 6 1
2
cos
α-
3
2
sin
α( ) =
6 ( cos π3 cos
α-sin π
3
sin
α ) = 6cos (α+ π3 ) .
(2)∵ α+β= π
2
,∴ sin
β= cos
α,即 3sin
α-cos
α= 10 ,
即 10 3 10
10
sin
α-
10
10
cos
α( ) = 10 ,
令 sin
θ= 10
10
,cos
θ= 3 10
10
,则 10 sin(α-θ)= 10 ,
∴ α-θ= π
2
+2kπ,k∈Z,即 α=θ+ π
2
+2kπ,k∈Z,
∴ sin
α= sin θ+
π
2
+2kπ( ) = cos
θ= 3 10
10
,
则 cos
2β= 2cos2β-1 = 2sin2α-1 = 4
5
.
典例 7 【解】 f(x) = -sin
x·( -cos
x) - 3 (1
+cos
2x)
2
+ 3 =
sin
2x
2
- 3 cos
2x
2
+ 3
2
= sin 2x-
π
3( ) +
3
2
.
(1)最小正周期 T= 2π
2
= π.
19
令 2x- π
3
= kπ+ π
2
,k∈Z,解得 x= kπ
2
+5π
12
,k∈Z,
所以图象的对称轴方程为 x= kπ
2
+5π
12
,k∈Z.
(2)当 x∈ 0,
7π
12
é
ë
êê
ù
û
úú 时,2x-
π
3
∈ - π
3
,
5π
6
é
ë
êê
ù
û
úú ,令 t = 2x-
π
3
,则
t∈ - π
3
,
5π
6
é
ë
êê
ù
û
úú . 令 g( t) = sin
t+ 3
2
,t∈ - π
3
,
5π
6
é
ë
êê
ù
û
úú ,则 g( t)的
最小值为 0,最大值为 1+ 3
2
,即 f(x)的最小值为 0,最大值为
1+ 3
2
.
5.5 函数 y=A
一、知识梳
【研课本·划重点】
sin(ωx+φ)及其应用
理
① 2π
|ω |
② 1
T
③初始
④kπ
⑤ π
2
+ kπ ⑥ π
2
+ kπ
⑦kπ
三、思考辨析
1. 2. √ 3. √ 4. √ 5.
【快提升·练典例】
典例 1 (1) f(x)= 2sin 2x-
π
3( ) (2)A
【解析】(1)由题图可知 A = 2,且 T
2
= 11π
12
- 5π
12
= π
2
,即 T = π,
所以 ω= 2π
T
= 2π
π
= 2.
将点
5π
12
,2( ) 的坐标代入 f(x)= 2sin(2x+φ),
得
5π
6
+φ= 2kπ+ π
2
(k∈Z),即 φ= 2kπ- π
3
(k∈Z) .
因为 |φ | ≤ π
2
,所以 φ= - π
3
,
所以函数 y= f(x)的解析式为 f(x)= 2sin 2x-
π
3( ) .
(2)由函数的最小正周期 T 满足2π
3
<T<π,得2π
3
<2π
ω
<π,
解得 2<ω<3.
又因为函数图象关于点
3π
2
,2( ) 对称,
所以
3π
2
ω+ π
4
= kπ,k∈Z,且 b= 2,
解得 ω= - 1
6
+ 2
3
k,k∈Z,所以 ω= 5
2
,f(x)= sin 5
2
x+
π
4( ) +2,
所以 f π
2( ) = sin
5π
4
+ π
4( ) +2 = 1. 故选 A.
典例 2 - 3
2
【解析】设 A x1 ,
1
2( ) ,B x2 ,
1
2( ) ,
由 |AB | = π
6
可得 x2 -x1 =
π
6
.
由 sin
x= 1
2
可知 x= π
6
+2kπ 或 x= 5π
6
+2kπ,k∈Z.
由图可知 ωx2 +φ-(ωx1 +φ)=
5π
6
- π
6
= 2π
3
,即 ω(x2 -x1 )=
2π
3
,
∴ ω= 4.
∵ f 2π
3( ) = sin
8π
3
+φ( ) = 0,
∴ 8π
3
+φ= kπ,k∈Z,即 φ= -8π
3
+kπ,k∈Z,
∴ f(x)= sin 4x-
8π
3
+kπ( ) = sin 4x-2π3 +kπ( ) ,
∴ f(x)= sin 4x-
2π
3( ) 或 f(x)= -sin 4x-
2π
3( ) .
又∵ f 0( ) <0,∴ f(x)= sin 4x-
2π
3( ) ,
∴ f(π)= sin ( 4π-2π3 ) = -
3
2
.
典例 3 (1)D (2)B
【解析】(1)∵ y= 2sin
3x= 2sin 3 x-
π
15( ) +
π
5
é
ë
êê
ù
û
úú ,
∴ 把函数 y= 2sin 3x+
π
5( ) 图象上的所有点向右平移
π
15
个单
位长度即可得到函数 y= 2sin
3x 的图象. 故选 D.
(2)函数 y= cos
5x= sin ( 5x+ π2 ) = sin
5 ( x+ π10 ) ,
y= sin ( 5x- π4 ) = sin 5 ( x-
π
20 )
é
ë
êê
ù
û
úú ,
设平移 φ 个单位长度,则 π
10
+φ= - π
20
,解得 φ= -3π
20
,故把函数
y= cos
5x 的图象向右平移 3π
20
个单位长度, 可得函数 y =
sin ( 5x- π4 )的图象. 故选 B.
注意:如果图象变换前后两个函数不是同名函数,那么应
先利用诱导公式化为同名函数,且 x 的系数要化为一致的.
典例 4 A 【解析】由题意得 ω = 2π
π
= 2,所以 f( x) = sin(2x+
φ) . 平移后得到的函数为 g ( x) = sin [ 2 ( x + π6 ) + φ ] =
sin ( 2x+ π3 +φ ) ,且其为偶函数,所以 φ+
π
3
= kπ+ π
2
,k∈Z.
因为 |φ | < π
2
,所以 φ= π
6
,所以 f(x)= sin ( 2x+ π6 ) .
f ( 5π12 ) = sin ( 2×
5π
12
+ π
6 ) = 0,f (
π
12 ) = sin ( 2×
π
12
+ π
6 ) =
3
2
,
所以 ( 5π12,0 )是 f(x)图象的对称中心. 故选 A.
2
ω
0